Pokazywanie postów oznaczonych etykietą zima. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą zima. Pokaż wszystkie posty

niedziela, 8 lutego 2026

Lutą zimę mamy tego roku...

Mrozy, śniegi, ślizgawice, zadymki, nie odpuszcza nam Pani Przyroda tego roku. Ja, niestety, nie korzystam z uroków tej zimy, mój pesel wtrącił się bezceremonialnie do mojego życia. Siedzę więc sobie w swoim mieszkaniu, patrzę przez okno na tę lutą zimę i wspominam, jak to drzewiej w moim  wędrowniczym życiu bywało. Nadszedł dla mnie albowiem czas na wspominanie.

Przed kilku laty do wędrującej ze mną grupy, którą włóczyłem pośród przyrody, dołączyła Ania Maksymowicz z Sadyby.  Nie miała łatwego życia, walczyła długo z atakującą ją chorobą. W końcu nie udało się jej wygrać tego pojedynku. Zdjęcia robiła wyborne, należała do dużej grupy ptakolubów, co to żadnemu ogonowi nie popuszczą. Każdy czas, gdy choroba jej odpuszczała, wykorzystywała, aby ze swoim aparatem fotograficznym umknąć w przyrodę. Mamy w tym roku lutą zimę wokół siebie.  Lutą zimę z Podlasia dostałem od Ani, utrwaloną  na zdjęciach przed pięcioma laty. Plener był zaledwie dwieście parę kilometrów na wschód od Warszawy. Na zdjęciach wspaniała zima, jak z sienkiewiczowskich powieści, gdzieś pod Kiejdanami, albo  pod Chreptiowem. A to tylko Podlasie za Białymstokiem.  

To miał być wyjazd do Puszczy Knyszyńskiej. Koleżanka Ani miała auto, zaproponowała wspólną podróż. W piątek rano wyjazd, powrót w poniedziałek po zmroku. Zapchaną szosa białostocką, na której TIR na TIRZE, także i po po zachodzie słońca. Jeszcze po piątkowym przejeździe zaczęło się poszukiwania żubrów. Wpierw udało się zobaczyć kilka byków,  zapadających się w śniegu na polu między Sokółką a Krynkami, potem, gdy już wracały na kwaterę, trochę na skróty,  zobaczyły ich więcej, doliczyły się 44 osobników.


A dnia następnego Żubry na nie jakby czekały. Było ich około setki!  Widok zapierający  dech. Siedziały niewiasty  przy tych żubrach prawie cztery godziny, wróciły na kwaterę, aby coś przekąsić i odtajać po emocjach spotkania. Wyjeżdżając ostatniego dnia trzeba było koniecznie choć na moment zerknąć co na polu z żubrami. Wciąż tam były. Czekały. Pozowały.  

Zapytałem Anię: skąd wiedziałyście o tych żubrach, że można je zobaczyć tam akurat, kto wam to nadał i jak? Podobno zobaczyły te żubry całkiem przypadkowo, ale chyba jednak musiały mieć jakieś namiary. Chociaż mogły się tego spodziewać, wiadomo bowiem, że jest ich tam sporo, w Puszczy Knyszyńskiej około 160 osobników, a w całkiem niedalekiej Puszczy Białowieskiej ponad 500. Przyszywany mój siostrzeniec, Adam Wajrak, z okna je może fotografować, ma ich sporo wokół swojego, puszczańskiego domem. 

Trzeba tu dodać na marginesie, że te żubry na otwartej przestrzeni, wśród pól, to żadna sensacja. Tak naprawdę dla naszych europejskich żubrów, które dla świata zostały w Polsce uratowane, podobnie jak dla amerykańskich bizonów, naturalnym środowiskiem są tereny otwarte. Nasza cywilizacja przymusiła je do chronienia się w lasach, zimą dokarmiając sianem, które w głąb lasu się zawozi. W lecie przebywają w lesie, w porze zimowej często spotykane są w terenie otwartym i to na sporej przestrzeni, od Puszczy Knyszyńskiej po Białowieską, od Sokółki przez Krynki i Kruszyniany po Siemianówkę.  

Po zdjęcia żubrów sięgam teraz do internetu, właśnie niezłą ich gromadę podkradłem dopiero co z Wajrakowego facebooka  i mam nadzieję, że Adam nie będzie mi miał tego za złe. 

 


Niestety, coraz mniej zdjęć już dostaję na adres swojej poczty elektronicznej, bo coraz mniejsze jest grono moich przyjaciół, korzystających z urody wędrówki pośród naturalnej przyrody i swoimi fotografiami zasilających moją fototekę. Niegdyś były w gazetach drukowane całe kolumny, pełne nekrologów.  Żartowało się wtedy, przeglądając te nekrologi: na szczęście nikt jeszcze z naszego rocznika. To też już nieaktualne. Nie przeglądam już papierowych gazet, nawet nie wiem czy są jeszcze takie stronice z klepsydrami. Stopniała gromada przyjaciół, znajomych z mojego rocznika już prawie nie ma, a ja..? co ja tu jeszcze robię?  

                                        ..................................

 

 

 

 

czwartek, 16 lutego 2023


Zima mazowiecka

Takich mazowieckich zim, jak na tym zdjęciu, już od wielu lat się nie spotyka. Sfotografowałem te ośnieżone pola w okolicach wsi Poręba Kocęby w Puszczy Białej. W początkach tegorocznego lutego przyszła w końcu zima na ziemię mazowiecką, a już się wydawało, że wyraźnie odczuwalne zmiany klimatyczne zlikwidowały u nas zimę na zawsze.Sięgnąłem właśnie po zimowe wspomnienia do swojego archiwum. A jest ono pełne zim najprawdziwszych. Pamiętam zimy, w których przez kilka kolejnych niedziel można było wędrować po podwarszawskich lasach na biegówkach. Rozważano nawet wyznakowanie specjalnych tras dla takich wędrowców, nie tylko w Puszczy Kampinoskiej.  

Zima poza miastem nawet na mazowieckiej nizinie umie czarować. Gdy śnieg twarzowo okrywa okiścią drzewa, szreń spowija gałęzie i igiełki sosnowe. Kałuże są ścięte lodem. Krajobraz zasypany śniegiem, nawet niewielkim, lecz konsekwentnie otulającym wszystko swoją bielą. Jeszcze jest ciemno za oknem, gdy wyrusza się z domu na stację kolejową, aby pojechać gdzieś dalej, gdzie krajobraz nie wie, co to jest miasto. A jeśli się nie daje  gdzieś dalej, bo nie można z jakichś tam powodów, to przynajmniej na godzinę do miejskich rezerwatów na Bielanach lub w Kabatach, bo niedaleko. 

Napatrzyłem się krajobrazów polskich pejzażystów, więc teraz, idąc ich tropami, często szukam malarskiego wyrazu w lesie.  Gdy patrzy się pod słońce młodniki sosnowe nabierają wówczas niepospolitego wdzięku. Sporo radości dostarczają miastowemu wędrowcy takie widoczki.   Podpowiedział mi jak patrzeć na krajobraz Julian Fałat, jego rzeczne krajobrazy odnajduję nad zimowym Świdrem, całkiem inna to rzeczka, niż w letniej porze, kiedy to wędrujemy nad nią, aby szukać ochłody przed upałami.

Prowadząc wycieczki w mazowieckie lasy proponuję czasem ich uczestnikom krótki postój, aby patrząc na otaczające ich drzewa móc się w ciszy wsłuchać w ten las, który ich otacza.  Las bywa bowiem jak najwspanialsza muzyka. A któż rozmawia w czasie koncertu, zamiast poddać się słuchaniu symfonii Beethovena lub sonaty Chopina?  

To prawda, wedle powszechnej opinii lasy nizinne o zimowej porze lasom górskim nie dostają w urodzie. Chociaż... czy tak jest do końca? A czemuż to niemal nie ma dobrych płócien wielkich polskich malarzy, które by las górski przedstawiały. A nizinnych lasów pod pędzel artystów malarzy zawędrowały krocie.  Jeździłem ci ja  w mazowieckie lasy szukając ich pejzaży, Chełmońskiego i Rapackiego, Wyczółkowskiego, Masłowskiego  i Stanisławskiego, Podkowińskiego i Weysenhofa...

Jakże nie lubić tych naszych pejzaży mazowieckich ! Więc się ku nim jeździ, jak się już polubiło to wędrowanie. Jeździ się o każdej porze roku, o każdej pogodzie, bo każda jest dobra i w każdej ten sam krajobraz co innego ma nam do opowiedzenia. O  zimowej pogodzie również. Więc jedzie się, bo taki mus, może tęsknota, a może zapamiętanie, mocno bezsensowne dla nieznających tego uczucia...

 





























 Zima w Ponurzycy

Pojawiam się w Ponurzycy od ponad pięćdziesięciu lat i co najmniej raz w roku, zimą również. Najpiękniej tam miałem pewnej śnieżnej zimy, a była to jedna z ostatnich prawdziwych zim mazowieckich, był luty roku 1995.  Załączone tu fotografie są z zimy tamtego roku...



Ponurzyca jest ozdobą Mazowieckiego Parku Krajobrazowego. Rzucona w mazowiecki krajobraz wioska, za górami, za lasami położona, dotrzeć do niej niełatwo. Ciągnie mnie w tamte strony ogromnie. Niby blisko od miasta, a daleko. Okoliczny krajobraz ma swój charakter. Jest Ponurzyca wioską niewielką, lecz dość rozległą, to kilka kolonii, rzuconych w krajobraz mazowieckiego lasu. Największa jest znajdująca się pośrodku Ponurzyca Rynek, tam wciąż stoi najokazalszy budynek we wsi, który w roku 1931 mieszkańcy wioski własną pracą i z własnego drewna zbudowali na szkołę dla swoich dzieci. Niedaleko stamtąd, po sąsiedzku, pośród najbardziej rolniczego krajobrazu w Ponurzycy znajdują się jeszcze Szkolmaki i Zagórzaki i są niedaleko stamtąd Mętraki, ze wszystkich kolonii najbardziej wciśnięte w lasy. Najbardziej malownicze wydają się być położone na zachodzie Papizy, Galasy i Kresy.










Wioska jest wymarzonym terenem dla badań krajoznawczych, etnograficznych, kulturowych, mogłaby być świetnym tematem niejednej pracy naukowej. Nawet tego, dlaczego wieś Ponurzycą nazwano, nie wiadomo dokładnie. Czy dlatego, ze ten odludny, leśny krajobraz ponuro się przedstawiał tym którzy tu jako pierwsi zamieszkali? A może dlatego, że wieś ukryta jest "po norach", w zagłębieniach terenu ładnie tam ukształtowanej krawędzi polodowcowej równiny, opadającej ku dolinie Wisły. Cała ta pofałdowana okolica obejmowana jest wspólną nazwą Ponurzyckich Gór, a poszczególne wzniesienia noszą jeszcze wdzięczne nazwy indywidualne: jest tam Bycocha i Zawiatrak, są Przydawki, Góra Czyżankowa, Żółwiowa i Żółwikowa, jest Grabinowa Góra oraz Regucka, Biała Góra i Góra Wywiana zwana też Dworską Górą, jest także Góra Ślepota i Podbielna Góra. 


Ponurzyckie Góry są porozcinane dolinkami, płyną nimi wąskie strumyczki o czystej wodzie i piaszczystym lub żwirowym dnie. Najładniejsza struga nosi nazwę Ślepota i malowniczo pośród wzgórz meandruje. Niebrzydkie zdjęcie tam zrobiłem i tytuł dałem taki, jak trzeba: Struga Ślepota we wsi Ponirzyca Papizy. Egzotycznie brzmi, nieprawdaż? 


......................................